تبليغاتX
تئاتری ها
در این وبلاگ می توانید مطالبی در خصوص تئاتر بخوانید
۲۴ بهمن ۱۳۸۹ ساعت ۱۱:۲۳

بزرگداشت صد و پنجاهمین سالروز تولد ”رابیندارنات تاگور”

بنگلادش با برگزاری جشنواره تئاتر، سالروز تولد شاعر و فیلسوف خود را جشن می‌گیرد.
 

به گزارش سایت ایران تئاتر، گروه تئاتر "پرانگان مور"، در این ماه، به مناسبت صد و پنجاهمین سالروز تولد شاعر فقید هند، اقدام به برگزاری جشنواره یک هفته‌ای تئاتر كرده است. این جشنواره به آثار اقتباسی تاگور توسط گروه‌های هندی و بنگالی اختصاص دارد.
در طی این هفته 12 نمایش از 11 گروه عرضه شده و از 23 تا 29 بهمن‌ماه در سالن تئاتر ملی و سالن استودیو تئاتر آکادمی شیلپاکالا بنگلادش به صحنه می‌روند.
در آخرین روز نیز سمیناری در زمینه موضوع این جشنواره و با عنوان "اجرای نمایش‌های رابیندارنات در بنگلادش" برگزار خواهد شد.
گفتنی است این جشنواره در سال 2009 نیز طی هشت روز و با همکاری همین گروه، به عرضه آثار هند و بنگلادش پرداخته بود.

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و چهارم بهمن 1389ساعت 10:39  توسط اردلان سلیم زاده | 

جشنواره در دگرگوني كيفي تئاتر كشور نقش مؤثر ايفا نمايد در پيام شاه آبادي معاون هنري وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي به جشنواره تئاتر فجر عنوان شد:

حميد شاه آبادي معاون هنري وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي طي پيامي عنوان كرد: ارزش گرايي، واقع بيني، جامع نگري، خردورزي و حضور انديشه ي خلاق برخي از مستندات تاريخي اين حقيقت درخشان است كه تئاتر كشور ما همواره پايدار ارزش ها بوده است.

در بخشي ديگري از اين پيام آمده است: اما با توجه به پيشينه ي تاريخي و پايگاه اجتماعي اين درخت بارور، درارتباط با « جشنواره تئاتر فجر »كه بيست و نهمين سال حيات خويش را پيش رو دارد به نظر مي رسد هنوز به جايگاه حقيقي خود دست نيافته است. پر واضح است كه اين مهم نيازمند همتي والا و تلاشي مضاعف با برنامه ريزي بيشتر در عرصه هاي ملي و بين المللي است .
به گزارش روابط عمومي بيست و نهمين جشنواره بين المللي تئاتر فجر وي ضمن اظهار اميدواري افزوأ اميد است بيست و نهمين جشنواره بين المللي تئاتر فجر كه مجال ارزشمندي را براي عرضه آثار هنري جديد صاحب نظران تئاتر كشور فراهم مي سازد، بتواند در دگرگوني كيفي تئاتر كشور نقش مؤثري را ايفا نمايد .
بر پايه اين خبر متن كامل پيام شاه آبادي به اين شرح است: امروز دوراني از تاريخ تمدن انساني را سپري مي كنيم كه در آن ، پديده ي« هنر » با تأثيرگذاري روزافزون خود و با القاء مفاهيم والايش ، زندگي و انديشه ي انسان را دستخوش دگرگوني هاي شگرفي ساخته است .
هنر به شكل عام خود و در ابعاد گوناگونش يكي از تأثيرگذارترين عواملي است كه روابط انساني را با نيرويي شگرف به دنبال خويش مي كشد و نقشي بنيادين و تعيين كننده در اين زمينه ايفاء مي كند. امروزه هنر در حد داشتن پيشرفته ترين ابزار قدرت است و به بسياري از دولت ها نيرو بخشيده است . ماهيت فراگير هنر و نقش ارزشمندي كه اين بديع ترين پديده ي روز به دوش مي كشد و از سوي ديگر تاثير آن در بالندگي انسان و انتظار به حق مردم ايران اسلامي، ما را بر آن مي دارد كه در تحول ، توسعه و ارتقاء هنر بخصوص هنر هاي نمايشي بكوشيم .
بدون شك دستيابي به فرهنگ و هنر بالنده و در خور شأن ايران اسلامي، در گرو غناي محتوا وكارآمدي زير‌ساخت‌هاي فرهنگ و هنر است و هنر نمايش نيز از اين قاعده مستثني نيست .
ارزش گرايي ، واقع بيني ، جامع نگري ، خردورزي و حضور انديشه ي خلاق برخي از مستندات تاريخي اين حقيقت درخشان است كه تئاتر كشور ما همواره پايدار ارزش ها بوده است ، اما با توجه به پيشينه ي تاريخي و پايگاه اجتماعي اين درخت بارور،درارتباط با « جشنواره تئاتر فجر »كه بيست و نهمين سال حيات خويش را پيش رو دارد به نظر مي رسد هنوز به جايگاه حقيقي خود دست نيافته است. پر واضح است كه اين مهم نيازمند همتي والا و تلاشي مضاعف با برنامه ريزي بيشتر در عرصه هاي ملي و بين المللي است .
اميد است در پرتو توان تخصصي و همت هنرمندان پيشكسوت و جوان كه دلسوزانه در مجموعه فرهنگ و هنر كشور به فعاليت مشغول اند ، در آينده اي نزديك شاهد رشد ، شكوفايي و بالندگي بيش از پيش هنر نمايش و تحقق اين آرمان ارزشمند باشيم .
با شناختي كه از جامعه فرهيخته و تلاشگر تئاتر كشور به دست آمده است و نيز همراهي دست اندر كاران اين عرصه يقين داريم به اهداف مد نظر خود خواهيم رسيد . آنچه مسلم است هنر مورد اشاره تنها با همت و با حضور همه ي نيروهاي انديشمند ، خلاق ، متخصص ، دلسوز و آگاه به عرصه فرهنگ و هنر ايران اسلامي تحقق يافته و در غير اين صورت حتي با در اختيار داشتن پيشرفته ترين ابزارهاي فيزيكي ، راه به جايي نخواهد برد.اميد است بيست و نهمين جشنواره بين المللي تئاتر فجر كه مجال ارزشمندي را براي عرضه آثار هنري جديد صاحب نظران تئاتر كشور فراهم مي سازد ، بتواند در دگرگوني كيفي تئاتر كشور نقش مؤثري را ايفا نمايد . توفيق روز افزون همه ي عزيزان فعال در عرصه تئاتر كشور بخصوص دست اندركاران كوشاي تئاتر فجر را از خداوند متعال خواستارم .

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و چهارم بهمن 1389ساعت 10:36  توسط اردلان سلیم زاده | 
+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و چهارم بهمن 1389ساعت 10:26  توسط اردلان سلیم زاده | 

نظر هنرمندان در برنامه مدون تئاتر اعمال شود داود فتحعلی‌بیگی، کارگردان تئاتر
13:14
داود فتحعلی‌بیگی معتقد است سهیم شدن هنرمندان تئاتر در برنامه‌ریزی‌ها و سیاست‌گذاری‌ها می‌تواند اجرای این قوانین را تسهیل کند.

 

 

داود فتحعلی‌بیگی با اشاره به برگزاری 28 دوره جشنواره تئاتر فجر گفت:: در ایران ضرب‌المثلی داریم و آن هم این است "هر عیب که سلطان بپسندد هنر است". اتفاقات و رویدادهای مختلف هم در کشور ما همین گونه است. یعنی حرف آخر را مقام بالاتر می‌زند. می‌خواهد مدیر، معاون یا سمت بالاتر باشد، فرقی نمی‌کند همه باید از حرف‌های او تبعیت کنند.
وی ادامه داد: به ندرت پیش می‌آید مدیران ما با کسی در امور مختلف مشورت کنند. مثلا برنامه بیست سال آینده تدوین می‌شود و زمانی هم متخصصان دیگر می‌گویند این برنامه ناقص است و کمبودهایی دارد هیچ کس خودش را موظف به اصلاح آن نمی‌داند. در حوزه تئاتر هم همین گونه است. هر سال یکی از راه می‌رسد و می‌خواهد نوآوری و طراحی جدیدی ارائه دهد اما نتیجه‌ای در برندارد.
فتحعلی‌بیگی با اشاره به مشکلات حوزه تئاتر، توضیح داد: معضل تئاتر ما در وهله اول کمبود سالن نمایش است. با این تعداد دانشجویی که در رشته تئاتر فارغ‌التحصیل می‌شوند و می‌خواهند به صورت تجربی جذب فعالیت‌های تئاتری شوند چه کار می‌کنند؟ باید در صف‌های طولانی بایستند تا شاید روزی نوبت‌شان شود. محل عرضه‌ای برای تئاتر در کشور ما وجود ندارد. بخش خصوصی به دلایل خاص نمی‌تواند در این عرصه وارد شود و بخش دولتی هم نمی‌خواهد ورود پیدا کند.
وی با تاکید براینکه تئاتر کشور به برنامه‌ای مدون و زیربنایی نیاز دارد، افزود: برنامه‌ای باید وجود داشته باشد که همه ملزم به رعایت آن باشند. برنامه‌ای که در این سال‌ها وجود داشته به خاطر اینکه همه فکر می‌کنند اشتباه است، خودشان را ملزم به اجرای آن نمی‌دانند. برای تدوین برنامه‌ تئاتر باید نظر هنرمندان هم دخیل باشد. اگر معاون وزیری تشخیص دهد مساله‌ای درست است که نباید بر اساس همین یک نظر اجرای آن جلو بیفتد. خیلی وقت‌ها در طول زمان ما متوجه اشتباه بودن نظرات آقایان می‌شویم و خودشان هم این اشتباه را می‌فهمند اما باز هم سر تصمیمشان هستند.
فتحعلی‌بیگی به یکی از نمایش‌هایی که اخیرا دیده بود اشاره کرد و گفت: چند روز پیش نمایشی دیدم که به ظاهر قرار بود تبلیغی دینی باشد. این کار نه تنها تبلیغ مناسبی برای دین نبود بلکه آنقدر سر دستی و سطحی بود که جنبه تخریبی داشت تا تبلیغی. من مطمئنم پشت چنین نمایش‌هایی حمایت‌های بزرگی است و اگر غیر از این باشد این نمایش‌ها به هیچ جا نمی‌رسند. کسی که تشخیص داده است این نمایش اصول اولیه اجرای عمومی را دارد بانفوذ است و گرنه چطور می‌تواند از نمایشی ضعیف به این اندازه قدرتمند حمایت کند؟
وی با همچنین عنوان کرد: متاسفانه اسم کار فرهنگی و هنری که می‌آید همه به خودشان اجازه اظهار نظر کردن می‌دهند. در مورد برگزاری جشنواره‌های مختلف هنری و تئاتری هم همین طور است. در کار فرهنگی همه فکر می‌کنند بدون داشتن تخصص می‌توانند آن را به بهترین نحو ممکن اجرا کنند. مثل این است به کسی که اصول اولیه درام نویسی را نمی‌داند سواد تئاتر ندارد اجازه می‌دهند واقعه عاشورا، یکی از مهمترین رویدادهای تاریخی را روایت کند. باور کنید آنچه مردم کوچه و بازار از این رویداد تاریخی می‌دانند بهتر از روایت کردن این افراد است.
فتحعلی‌بیگی در پایان خاطر نشان کرد: متاسفم که اختیارات در دست کسانی است که کننده کار نیستند و همیشه کسانی که از عهده کارها برمی‌آیند کاری برای انجام دادن ندارند.

 

 

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و چهارم بهمن 1389ساعت 10:24  توسط اردلان سلیم زاده | 
 جلسه هیات انتخاب متون بخش عروسکی و کودک جشنواره صبح روز دوشنبه ۲۱/۲/۸۸ در دبیرخانه جشنواره برگزار شد.

   .

اسامی هیات انتخاب متون:

۱- استاد هنگامه مفید

۲- دکتر حسن دولت آبادی

۳- استاد جواد ذوالفقاری

دبیراجرایی: سهیلا جوادی

 

هنگامه مفید حسن دولت آبادی جواد ذوالفقاری سهیلا جوادی

هنگامه مفید حسن دولت آبادی جواد ذوالفقاری

جواد ذوالفقاری حسن دولت آبادی

هنگامه مفید سهیلا جوادی

هنگامه مفید سهیلا جوادی

هنگامه مفید

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و دوم اردیبهشت 1389ساعت 16:11  توسط اردلان سلیم زاده | 
   بسمه تعالی

   جلسه اعلام رای هیئت داوران مرحله بازخوانی بخش کودک و بخش عروسکی جشنواره ملی جوان ایرانی-بخش تئاتر به اتفاق دبیر و دبیر اجرایی جشنواره  در تاریخ 21/2/1389 در محل ستاد جشنواره برگزار شد و پس از بررسی آثار مطالعه شده،بیست و هشت نمایشنامه،بدون الویت انتخاب و به شرح ذیل برای بازبینی معرفی شده است:

1-راز صندوقچه جادویی/ کارگردان: آزاده بقائیان و محمد صمدی               (تهران)                        

2-خداحافظ آقای بنفش/ کارگردان: گلاره کرمی                       (تهران)                     

3-هدیه مرموز/ کارگردان: یاسر خاسب                   (تهران)

4-راز طلسم/ کارگردان: مجتبی معاف                     (تهران)

5-گردن کلفته و سرباز قهرمان/ کارگردان: کوروش نیک پیام                          (اصفهان)

6-چولی قزک/ کارگردان: رعنا رئوفی و عباس تقی آبادی                   (تهران)

7-حسنک کجایی/کارگردان: حمیدرضا بنایی                  (شهرری)

8-در جستجوی دوست/ کارگردان: مریم جلیلی            (تهران)

9-شاید نجات یابیم/ کارگردان: آندریا نوشاد               (تهران)

10-نقل پیچای و مومای/ کارگردان: مریم مهدی پور                (آستانه)

11-باغ آرزوها/ کارگردان: ایمان ملکی پور                 (اراک)

12-اوستا رحیم و عروسک هایش/ کارگردان: علی اصغر خطیب زاده                   (دامغان)

13-کی می دونه؟/ کارگردان: محسن عظیمی پویا         (تهران)

14-آوای بیستون/ کارگردان: فاطمه ذوقی                (تهران)

15-افسانه ای وای هان/ کارگردان: ستاره امینیان                 (تهران)

16-شیر و شکارچی/ کارگردان: هدیه حاج طاهری           (تهران)          

17-ماه تی تی/ کارگردان: گیتا بهادری                    (تهران)

18-خود خدا نامه هاتو می خونه/ کارگردان: ندا ایزدی               (تهران)

19-یک دختر یک سرباز/ کارگردان: محمد اعلایی                    (شهرری)

20-بازی کرگدن/ کارگردان: حمزه علی محمدی                     (تهران)

21-وقتی ماهی غرق می شود/ کارگردان: منور دولت آبادی                (زنجان)

22-صفحه 64/ کارگردان: مجتبی رادش                   (شیراز)

23-گفته بودم چو بیایم/ کارگردان: مریم کیا مکرمی                 (همدان)

24-بی قصه/ کارگردان: سمیه حسین زاده                (اردبیل)

25-کچل ضربدر 7/ کارگردان: بهروز شیدا کرامتی                   (خراسان)

26-زنبورک/ کارگردان: مهدی یوسفی                   (گنبد کاووس)

27-بی بی کوچیکه/ کارگردان: رحمت الله فلاحی                   (ملایر)

28دختر و دریا و نوازنده و ماهیگیر/ کارگردان: حسین چراغی                  (تهران)

 

هیات انتخاب متون:

       هنگامه مفید                    جواد ذوالفقاری                 حسن دولت آبادی

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و دوم اردیبهشت 1389ساعت 16:10  توسط اردلان سلیم زاده | 

رحیم عبدالرحیم‌زاده: بهزاد فراهانی، فرهاد آئیش و حسین عاطفی به عنوان هیأت داوران چهارمین جشنواره سراسری تئاتر خیابانی مریوان معرفی شدند. به گزارش سایت ایران تئاتر، در نشست رسانه‌ای که صبح امروز - 31 شهریورماه- برگزار شد، منصور ایمانی مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کردستان و دبیر چهارمین جشنواره و شهرام کرمی دبیر اجرایی حضور داشتند.

در ابتدای‌ نشست ایمانی درباره دلایل انتخاب مریوان به عنوان میزبان جشنواره گفت:«مطابق گفته‌های مقام معظم رهبری کردستان سرزمین فرهنگی و استان کردستان استانی فرهنگی است. مردم کردستان علاقه خاصی به نمایش‌های آئینی دارند و‌ فروردین هر سال هزاران علاقمند در مراسم آئینی ـ نمایشی پیر شالیار شرکت می‌کنند.»
وی افزود:«مریوان از قطب‌های گردشگری کشور است و جلوه‌های طبیعی بسیار زیبایی دارد که آن را مناسب برای برگزاری جشنواره می‌کند.»
دبیر جشنواره در ادامه گفت:«سومین دلیل عمده‌ برای انتخاب مریوان تلاشی است که دشمنان انجام می‌دهند تا کردستان و مناطق مرزی آن را ناامن جلوه دهند اما ما با برگزاری جشنواره در منطقه صفر مرزی می‌خواهیم اعلام کنیم کردستان امن است.»
ایمانی در ادامه به تشریح روند برگزاری جشنواره در سال‌های قبل پرداخت و گفت:«این جشنواره از سال 73 به عنوان یک جشنواره شهرستانی شروع به کار کرد. از سال 75 تا 78 به شکل استانی برگزار شد و از سال 78 تا 82 به جشنواره‌ای منطقه‌ای در غرب کشور ارتقاء پیدا کرد. سال 83 جشنواره برگزار نشد‌ اما از سال 84 به شکل سراسری و مداوم برپا می‌شود.»
وی افزود:«امسال پذیرای گروه‌های بیشتری ‌هستیم و جشنواره جایگاه خود را پیدا کرده است. حتی پنج‌شنبه گذشته که وزیر جدید فرهنگ و ارشاد اسلامی آقای حسینی به استان کردستان آمده بود از نکاتی که پیگیری کرد جشنواره خیابانی مریوان بود.»
ایمانی در پایان، جشنواره مریوان را رنگین کمانی از فرهنگ مختلف ایران دانست و گفت:«این جشنواره باعث تعامل میان خرده فرهنگ های ایران می‌شود.»
در ادامه‌ شهرام کرمی دبیر اجرایی جشنواره گفت:«در طی سه روز برگزاری جشنواره، تمام شهر مریوان تغییر می‌یابد و تئاتر خیابانی به عنوان یک نمایش مردمی بر زندگی مردم تاثیر دارد. این جشنواره می‌تواند الگویی برای تاثیر مستقیم تئاتر بر مخاطب باشد.»
کرمی در ادامه درباره روند برگزاری چهارمین دوره ‌جشنواره گفت:«فراخوان جشنواره اردیبهشت ماه سال جاری منتشر شد که بر این اساس 168 گروه، طرح‌ها و آثارشان را به دبیرخانه جشنواره ارسال کردند و در این میان توسط هیأت انتخاب متشکل از افشین خورشیدباختری، شهرام کرمی و کوروش احمدی 30 اثر به بخش مسابقه راه یافت و 1 نمایش نیز در بخش خارج از مسابقه شرکت خواهد کرد.»
کرمی افزود:«برای نخستین بار بخش پژوهشی را در جشنواره امسال طراحی کردیم که 14 مقاله به این بخش ارسال شد. بنا داشتیم مجموعه‌ای از مقالات برگزیده را در قالب کتاب منتشر کنیم؛ اما هیأت انتخاب به جز یک اثر که در ویژه نامه جشنواره به چاپ می رسد، سایر مقالات را مناسب چاپ و انتشار تشخیص نداد.»
به گزارش سایت ایران تئاتر، وی همچنین به تشریح بخش بین‌الملل جشنواره پرداخت و گفت:«5 نمایش از چهار کشور لهستان، هلند، عراق و تاجیکستان متقاضی حضور در بخش بین‌الملل جشنواره بودند که سطح هیچ کدام از این 5 اثر را برای حضور در جشنواره مناسب ندیدیم.»
کرمی در ادامه و درباره گستردگی جشنواره گفت:«175 هنرمند در جشنواره امسال حضور دارند که از ساعت 10 صبح تا 16  195 اجرا در 15 محل مختلف  خواهند داشت. این آثار از 18 شهر و 13 استان در‌ جشنواره حضور دارند که استان کردستان با 6 گروه حاضر در جشنواره، بیشترین سهم را دارد و پس از آن تهران با 5 گروه در جشنواره حضور خواهد یافت.»
وی افزود:«کمک هزینه‌ای که امسال به گروه‌ها تعلق می‌گیرد نسبت به دوره گذشته افزایش داشته و از 7 میلیون تا 10 میلیون ریال است. از دیگر برنامه‌های جشنواره امسال برگزاری کارگاه سه روزه تئاتر شورایی با حضور یکی از اساتید دانشگاه است. همچنین نشست همدلی با هنرمندان تئاتر خیابانی درباره مشکلات و آسیب‌شناسی تئاتر خیابانی با حضور حسین پارسایی رئیس مرکز هنرهای نمایشی برگزار می‌شود. ‌دکتر علی رفیعی نیز 6 مهرماه یک سخنرانی علمی درباره تئاتر خیابانی خواهد داشت.»
شهرام کرمی در ادامه با اشاره به عدم استقبال از بخش پژوهش گفت:«برای جبران کمبودهای موجود در زمینه پژوهش تئاتر خیابانی، کتاب مجموعه مقالات تئاتر خیابانی زیر نظر منوچهر اکبرلو و با مقالاتی از اساتید تئاتر در سال جاری توسط انتشارات نمایش منتشر می‌شود. همچنین به جای کاتالوگ جشنواره، این شماره از مجله نمایش ویژه چهارمین جشنواره سراسری تئاتر خیابانی مریوان منتشر می‌شود که تا پایان هفته در دسترس علاقه‌مندان قرار خواهد ‌گرفت.»
کرمی در پایان اشاره کرد:«آثار راه یافته به جشنواره ماحصل اجرای عمومی این آثار در شهرهای مختلف کشور است و از این آثار 15 نمایش برای حضور در بیست وهشتمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر انتخاب می‌شوند.»

+ نوشته شده در  سه شنبه سی و یکم شهریور 1388ساعت 16:31  توسط اردلان سلیم زاده | 

"15 سال تاریخ ایتالیا" در 7 تابلو نمایش داده می‌شود.

یکی از چهره‌های خبر‌ساز ایتالیا با اجرای نمایشی با نام‌"15 سال تاریخ ایتالیا در تسخیر واقعیت" از 10 مهرماه بر صحنه "تئاترو دله چلبرتزیونه" شهر بلونیا ظاهر می‌شود.
مارکو تراولیو 15 سال از تاریخ ایتالیا را به کارگردانی روجرو کارا، در 7 تابلو و با همراهی موسیقی زنده‌ای که نه شرحی بر وقایع است و نه جهت تلطیف صحنه به کار می‌رود و توسط والنتینو کوروینو نواخته می‌شود، روایت می‌کند. نمایش تراژدی کمدی این پانزده سال با لحنی طنز و با مایه‌های گروتسگ فصل به فصل از جمهوری اول تا به قدرت رسیدن برلوسکونی را در کنار هم چیده است.
گفتنی است که متن این روایت توسط تراولیا نوشته شده که خود از خبرنگاران برجسته و جنجال برانگیز ایتالیا است و به تازگی از انجمن روزنامه نگاران آلمان جایزه سالانه آزادی مطبوعات را دریافت کرده است.

+ نوشته شده در  سه شنبه سی و یکم شهریور 1388ساعت 16:28  توسط اردلان سلیم زاده | 

اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان مرکزی به مناسبت سال اصلاح الگوی مصرف و با هدف ارتقاء، آموزش و اعتلای سطح فرهنگ عمومی و نیز شناخت گروه‌های فعال نمایشی و ایجاد زمینه‌های بروز خلاقیت و نوآوری هنرمندان هنر فاخر نمایش در جهت تحقق و آموزش شعار مذکور براساس سهمیه هر شهرستان برای اجرای عموم نمایش خیابانی، دعوت به عمل می‌آورد.

موضوع نمایش خیابانی:
* مضامین محلی، بومی و قومی منطبق با تحقق و آموزش شعار"اصلاح الگوی مصرف"
زمان‌بندی اجرای نمایش خیابانی:
* مهلت اجرای نمایش خیابانی تا پنج‌شنبه 30/7/88 براساس آئین‌نامه شورای نظارت بر نمایش آن شهرستان به تعداد 5 اجرا
* مهلت ارسال مدارک تا پنج‌شنبه 7/8/88 جهت عقد قرارداد به دبیرخانه دائمی تئاتر استان مرکزی
* مبلغ تفاهم‌نامه اجرای نمایش خیابانی 000/000/2 ریال است.
مدارک مورد نیاز:
* تکمیل و ارسال تاییدیه 5 اجرای عموم نمایش خیابانی(فرم2).
* شناسه اجرای نمایش و عوامل اجرایی با درج آرم اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی، دبیرخانه دائمی تئاتر و انجمن هنرهای نمایشی ایران دفتر استان مرکزی.
* 5 قطعه عکس 18×15 به همراه لوح فشرده در فرمت DVD از نمایش مذکور.
* یک قطعه عکس پرسنلی با کیفیت از کارگردان نمایش(4×3 رنگی).
* گروه موظف است جهت پوشش خبری در تارنمای ایران تئاتر طبق نامه شماره 4181 مورخ 18/5/88 اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان مرکزی اقدام نماید.
* نشانی: اراک، خیابان جهاد(هپکو)، شهرک شهید بهشتی، فاز یک، اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی
تلفن: 3 ـ 3138051   نمابر: 3134059
تلفن گویا: 3133085
نشانی اینترنتی: www.ershadmarkazi.ir
پست الکترونیکی: info@ershadmarkazi.ir

+ نوشته شده در  سه شنبه سی و یکم شهریور 1388ساعت 16:24  توسط اردلان سلیم زاده | 
چرا بايد از تحريف تعزيه جلوگيري كرد؟
 

تعزیه در آغاز بصورت ساده برگزار می شد و منظور آن بیان احوال و مصایب خاندان ابا عبدالله و واقعه غم انگیز کربلا بود و شیعیان هم شرکت در این مراسم را از تکالیف دینی خود می‌شمردند. کم‌کم گروه‌هايی پیدا شدند که صرفاً تعزیه‌‌داری و تعزیه خوانی حرفه اصلی آن‌ها شمرده می‌شد. رونق و رواج تعزیه باعث شد که سادگی و بی پیرایگي جای خود را به ‌‌تحریف بدهد.
ناصر الدین شاه قاجار در کار تعزیه سعی فراوانی به خرج داد و شبیه خوانی و تعزیه را وسیله اظهار تجمل و نمایش و شکوه و جلال سلطنتش کرد. همین که اعیانیت در تعزیه وارد شد نسخه های تعزیه عوض شد و پاره ای چیزها که هیچ ارتباطی به عزاداری نداشت با تحریف زیاد به تعزیه چسبانیده شد. مانند تعزیه امیر تیمور، تعزیه حضرت یوسف، تعزیه عروسی قاسم، تعزیه عروسی دختر قریش، ماجرای سلطان قیص، قیصر روم و...
در زمان ناصر‌الدین شاه تعزیه با توجه به مضمون و موضوع انواع مختلف پیداكرد. بعضی تاریخی مثل تعزیه امیر تیمور، برخی اخلاقی مثل عاق والدین، بعضی شادی بخش مثل عروسی دختر قریش، بعضی کمدی مثل تعزیه شست بستن دیو، تعزیه ابن ملجم، تعزیه حارث و بعضی طنز آمیز شد که در این تعزیه ها دشمنان پیغمبر و خاندان او مورد استهزاء و تمسخر و لعن و طعن قرار می گرفتند مثل تعزیه ابن ملجم. در تعزیه های هجو آمیز دشمنان اهل بیت علیه السلام حتی از حیث لباس و قیافه و غذاخوردن مورد خنده و تمسخر بیننده واقع می شدند. عده‌اي از شاعران و تعزيه‌نويسان براي خوش‌آمد عوامل ستم و تأمين مقاصد سلاطين، صحنه‌هايي را به مجالس تعزيه اضافه كردند، كه ارتباطي به سوگواري‌هاي محرم و فرهنگ عاشورا نداشت، محتوا و مضامين نسخه‌ها سير نزولي گرفت و با فرهنگ قرآن و عترت مغايرت يافت. اين روندِ پرآفت موجب شد، تا بسياري از عالمان شيعه، شبيه‌خواني را مورد انتقاد جدي قرار دهند.‌

یکی از نادرترین درام‌های اعتقادی جهان‌

در کشور ما به خاطر گرایشی که به اهل بیت وجود دارد و نیز نیاز ملی – انسانی به هنر، تعزیه شکل گرفت که در این میان نباید از تاثیر متفکران شیعی و مراجع غافل شد. چرا که آنها با حضور خود توانستند راه حلهائی مناسب برای برداشتی غیر ارتدوکسی از این مقوله ایجاد کنند. تعزیه در کنار همه مشروعیتها از آنجائی که روی مرز ظریف مذهب و هنر حرکت می کرد، می بایستی از آزمون فقه و فلسفه اسلامی عبور کند، تا بتواند به عنوان یک هنر جامع نمایش مذهبی مورد پذیرش قرار گیرد. در این مسیر تعزیه بعد از تبادل نظر و ارزیابی بی شمار، عاقبت مورد تائید علما، واقع شد‌ و آنها به این نتیجه رسیدند که تعزیه یک نمایش کاملاً درونی و معنوی است. چون در تفکر ارتدکسی هر آن کسی که نقش یا شبیه اهل بیت را بازی کند، نقض غرض اصل را كرده است. در حالی که تفکر آن دسته از علمايی که تعزیه را در مقام جریان دین می‌دیدند، عالمی چون " زمحشری اعتقاد داشت:«هر کس برای امام حسین گریست بدون شک با او در بهشت محشور می‌شود.» این تفکر بعدها تقویت شد که اگر شخصی يا ‌فردی به امام حسین ابراز علاقه و ارادت کند، عملی نیک و خیر انجام داده، لذا او نیز همانند کسی که برای امام گریه می‌کند مستوجب پاداش است. بعد از زمحشری در زمان آقا محمد‌خان قاجار نیز، آیت الله گیلانی تعزیه را مورد تائید قرار داده و کسانی را که آن را انکار می‌کردند مورد سرزنش قرار داد و از همه عاشقان حسین علیه السلام خواست از این جریان حمایت کنند و هم او بود که موضوع شبیه خوان شدن مرد به جای زن را تائید کرد.
آخرین تائید هم از جانب حضرت امام ( ره ) بوده است. پس تعزیه در این تطورات به یک مشروعیت اعتقادی هم رسید و با این پوشش زمینه می بینیم که هنرمندان تعزیه به خصوص تعزیه خوانها بیشتر به سبب عشق و ایمان مذهبی به سراغ آن می رفتند و همین حضور قلبی باعث شد تا تعزیه به عنوان یکی از نادرترین درامهای اعتقادی جهان مطرح شود، و با چنین دیدی است که می توان به تعبیر درام اعتقادی دست پیدا کرد. زیرا دو عنصر حیاتی یعنی تماشاگر و بازیگر در آن حضوری عینی دارند که این حضور خود به صورت آیینی و سنتی است. ‌

عناصر جايگزين شده در تعزيه

عناصری که تعزیه را در خود جایگزین كرده‌اند، بی شمارند ولی اساسی ترین آنها عبارتند از دسته روی، سینه زنی، مقتل خوانی، روضه‌خوانی، نوحه خوانی، شمایل گردانی و... عناصر نمایشی تعزیه از دید محققان به یک جریان هنری همانند طبیعت می ماند که از عناصر گوناگونی تشکیل شده است، عناصری که نبود هر یک از آنها هماهنگی لازم را از بین نمی‌برد. ولی ترکیب آنها با هم زیبایی و هماهنگی خاصی را به وجود می آورد هر چند هر یک از آنها تاریخ پیدایش جداگانه‌ای دارند، ولی به شکل ماهرانه در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند.

تأملي در محتوا و پيام تعزيه

تعزيه، با همه جلوه‌هاي جالبي كه دارد، زبان حالي منطبق با شأن اهل بيت ندارد و گاهي حوادثي در آن به اجرا گذاشته مي‌شود، كه به افسانه شباهت دارد تا ماجراي حقيقي. به علاوه، حماسه آفريني‌هاي شكوه‌مند فداكاران عاشورا در مواقعي به صورت ذلت‌آور، تحريف شده و‌ آميخته به خرافات ترسيم مي‌شود. صحنه‌آرايي‌ها و شرح و بسط داستان‌ها در تعزيه، نبايد به گونه‌اي باشد كه سيره و سخن اهل بيت(ع) را به گونه‌اي مغاير با منابع روايي و كتاب‌هاي معتبر تاريخي نشان دهد؛ به علاوه افزودن مطالب به تعزيه‌ براي جلب تماشاگران و جذاب شدن نمايش‌ها اگر واقعيت نداشته باشد، براساس موازين شرعي، «كذب»،‌ «افترا» و «حرام» است.‌

هدف عزاداري

هدف اصلي عزاداري ـ به هر شكل و شيوه‌اي كه برگزار مي‌شود ـ آن است كه سوگواران را با مكتب حماسه و شهادت آشنا كند، مكتبي كه اسلام و امر به معروف و نهي از منكر را زنده كرد. در برپايي چنين سنت‌هايي، بايد كوشيد پرتوهايي از خورشيد فروزان كربلا و نيز معنويت آن انقلاب مقدس، بر روح و ذهن مردم بتابد و نوعي تحول روحي، قلبي و دروني در وجودشان پديد آورد، تا به سوي فضائل، كسب مكارم، اصلاح رفتارها و انجام اعمال پسنديده، و بهبود روابط اجتماعي گام بردارند و در برابر معاصي و ابتذال به هيچ عنوان بي‌تفاوتي نشان ندهند. عزاداري براي امامي كه حماسه‌اي مقدس به وجود آورد و منظومه‌اي منور از ايثار و فداكاري سامان داد و موجب عزت اسلام و جامعه اسلامي شد، حاوي مفاهيم ارزشمند و فضيلت آفرين است و بزرگ‌داشت چنين حركت شكوهمندي، همراهي عاطفي با حماسه آفرينان كربلاست و نشان از هم‌گامي و هماهنگي با برنامه عاشورا دارد. بايد گفت كه پيروي از پيام رهبر اين نهضت است كه ارزش والايي دارد. ترديدي نيست آن چشمي كه بر امام حسين(ع) نگريد و آن دلي كه براي مصائب شهيدان نينوا نسوزد، چشم و دل بشري نيست، اما اين مطلب، از آن سخن موهوم و باطل جداست كه گفته‌اند: «امام حسين(ع) شهيد شد تا مردم دور هم جمع شوند و بركشته شدن او بگريند و بعد هم اگر چه عمري در گناه و عصيان به سر برده باشند، آمرزيده شوند؛ زيرا امام فداي امت گنه‌كار گرديد!!؟»‌

روح حماسي عاشورا

حقيقت اين است كه واقعه عاشورا، چنان شگفت، فوق‌العاده بزرگ، باشكوه، حماسي و زيباست، كه به خلاف حماسه‌هاي ملي و قومي و نژادي، اصلاً نيازي به افزودن شاخ و برگ به آن و در آميختنش با تخيل و آمال و آرزوهاي بازگوكنندگان، براي هرچه جذاب‌تر شدن، ندارد. به عكس، قهرمانان آن، در چنان ارتفاعي از معنويت، انسانيت و بزرگي ايستاده‌اند، كه بزرگترين و اصلي‌ترين اهتمام بازگوكننده، اگر همين باشد كه آنان و اعمالشان را، همان گونه كه بوده‌اند وصف كند، به وظيفه خود عمل كرده، و اجر خويش را برده است. با اين همه، عمده ذاكران، در همين كار نيز به شدت احساس عجر، و آشكارا به اين ناتواني اعتراف كرده‌اند. اما، به مصداق ضرب‌المثل «آب دريا را اگر نتو‌ان كشيد، هم به قدر تشنگي بايد چشيد» و به قصد قربت و نيت ثواب هم كه شده، قدم در اين راه نهاده و قلمي زده‌اند.
اين جريان، به حدي فراگير و همگاني بوده، كه بي‌كم‌ترين ترديد مي‌توان گفت كه در طول تاريخ شيعه، هيچ حادثه و مراسم مذهبي، به اندازه واقعه عاشورا، ذهن و دل مردم را به خود مشغول نكرده است.
اما واقعه عاشورا، شهادت همگي مردان و جوانان، پيروان و نوجوانان – حتي يك پسر شيرخواره – و اسارت زنان و كودكان مربوط به طيف قهرمان است. در تاريخ ادبيات جهان، شايد هيچ حماسه‌اي را نتوان يافت كه پايان آن، تا بدين پايه تلخ و سوگ‌آميز باشد. و حماسه، چون چنين «سوگ انجام» شد، تبديل به نوع باستاني ادبي ديگر است.
اگر در تراژدي، تقدير شوم گريزناپذير، موقعيتي تلخ و دشوار را بر قهرمانان تحميل مي‌كند، در اينجا، اين جبر، ناشي از شرايط تاريخي و اجتماعي حاكم بر سرزمين‌هاي اسلامي، و در مقابل، احساس تعهد ديني و انساني امام حسين (ع) و ياران اوست، كه چنين شرايط دشواري بر ايشان تحميل مي‌شود.
اما امام و ياران و خانواده‌اش نيز، همانند قهرمانان تراژدي‌هاي كهن، حتي در اين شرايط تلخ و دشوار،‌ ذره‌اي از آن اوج و رفعت معنوي خود فرود نمي‌آيند و بي‌نشان دادن كم‌ترين ضعف، تا آخرين نفس، در برابر اين جبر مي‌ايستند، و مغلوب و مقهور آن نمي‌شوند. براي آنان آسان است كه خواسته به ظاهر ساده دشمن را بپذيرند، و به بهاي مرگ روح، زندگاني تن را حفظ كنند. اما هيهات كه آنان چنين ذلتي را بپذيرند! پس، جسم را فداي عزت و آزادگي روح مي‌كنند. اينجاست كه آن عمل شگرف، كه لازمه و اساس تراژدي است، صورت مي‌پذيرد؛ و به واقع،‌ اراده آزاد انسان، با انتخاب شايسته خود، سبب رستگاري او مي‌شود.
با اين رو، واقعه عاشورا، اينها همه را دارد، ولي همه، اينها نيست. بلكه داراي يك سلسله ويژگي‌هاي اضافي خاص خود نيز هست. پس، در بيان نمايشي نيز، قالب ابداعي ويژه خود را مي‌طلبد، بنابر‌اين، «تعزيه» پديد مي‌آيد؛ كه از هر جهت، بديع، خاص و بي‌بديل است. اما مدت‌ها بايد بگذرد و مقدماتي بايد طي شود، تا اين هنر برجسته، مركب شيعي، شكل كامل و نهايي خود را بيابد:
رايج‌ترين قالب ادبي زمانه وقوع حادثه عاشورا در بلاد عرب‌نشين، شعر است. پس، ادبيات، نخست از طريق قالب شعر، از اين واقعه تأثير مي‌گيرد و آن را در خود بازتاب مي‌دهد و در حافظه تاريخ، ماندگار مي‌سازد. اين اشعار، متضمن بيان واقعه عاشورا و زبان حال شهيدان و اسيران اين عرصه است، هنگامي كه از سر سوز دل و سويداي جان، توسط مويه گران خوش صدا خوانده مي‌شود، مبدل به «نوحه» مي‌‌شود؛ كه از نخستين هنرهاي نمايشي اسلامي، خاصه شيعي است. از اينجاست كه مداحان و مرثيه‌گران اهل بيت، در كنار و اعظان روايتگر واقعه عاشورا پا به عرصه وجود مي‌گذارند، و مداحي‌، به عنوان يك هنر ناب شيعي شكل مي‌گيرد.
آميختگي تدريجي روايت و زبان حال شهيدان و اسيران واقعه كربلا با برخي حركات نمايشي، براي هر چه موثرتر ساختن اين بازنمايي نيز، به مرور، هنر نمايشي تعزيه را در جهان اسلام، خاصه ايران شيعي، بنيان مي‌نهد.
البته، تعزيه، مجموعه‌اي از نمايش‌هاي مذهبي است كه مبتني بر مصيبت‌هايي است كه بر خاندان پيامبر اسلام و بعضاً حتي ديگر پيامبران الهي وارد شده است. اما مهم‌ترين و مشهورترين نوع آن، مربوط به رويداد عاشورا (61 هـ) است.
هنر مركب تعزيه را آميزه‌اي از نوحه‌خواني، روضه‌خواني‌، شبيه‌سازي و داستان‌ها و روايت‌هاي مذهبي شكل مي‌دهد. در عين حال كه از بسياري عناصر داستاني مورد توجه مردم، بهره مي‌گيرد(1). ‌

جلوگيري از تحريف

حجت الاسلام ابوالقاسم نادری، مسئول ستاد تعزیه اداره کل اوقاف و امور خیریه استان تهران در جمع خبرنگاران رسانه های گروهی، هنر تعزیه با جایگاه و شخصیت اهل بیت‌(ع) را مهم‌ترین دغدغه این اداره کل برای تشکیل ستادی با عنوان ستاد تعزیه دانست.
به گزارش خبرگزاری شبستان، حجت الاسلام نادری تصریح کرد: تعزیه یک درام نمایشی است که از صدها سال پیش شروع شده و تا به امروز فراز و نشیب‌های بسیاری داشته است.
وی با اشاره به فتاوای مقام معظم رهبری و مراجع عظام تقلید مبنی بر لزوم هماهنگی تعزیه‌های موجود با ساختار شخصیت معصومین‌(ع) اظهار داشت: ستاد تعزیه در راستای عمل به منویات علمای دین و با هدف آموزش، تربیت و ساماندهی گروه‌های تعزیه در اداره کل اوقاف استان تهران شکل گرفت.
مسئول ستاد تعزیه اداره کل اوقاف و امور خیریه استان تهران خاطرنشان کرد: گروه‌های تعزیه برای فعالیت نیاز به گرفتن مجوز از این ستاد ندارند اما تنها گروه‌های تعزیه ای می توانند از امکانات این اداره کل برای کار‌شان بهره‌مند شوند که در این ستاد عضو شوند.
حجت‌الاسلام نادری با تاکید بر اینکه یک تعزیه خوان در کنار هنری که دارد باید شان سیدالشهداء‌(ع) و دیگر معصومین‌(ع) را بداند، گفت: کسی که قرار است در تعزیه نقش حضرت ابوالفضل‌(ع) را بازی کند باید بداند که در چه جایگاهی قرار گرفته است، بنابراین این ستاد در اولین اقدام بعد از شناسایی گروه های تعزیه خوان بحث آموزش آن‌ها را پیگیری می‌کند.
وی تامین نیازها و امکانات صحنه، تامین مالی، هماهنگی برای سفرهای زیارتی، هماهنگی با مراکز مختلف برای بهره گیری از مکان و امکانات آن‌ها، تبدیل نسخه های قدیمی و بهره گیری از اشعار شعرای بزرگ برای استفاده تعزیه خوانان را از دیگر اهداف ستاد تعزیه اداره کل اوقاف استان تهران دانست.
مسول ستاد تعزیه اداره کل اوقاف و امور خیریه استان تهران هنر تعزیه را به دو بخش تکنیک و محتوا تقسیم کرد و ابراز داشت: این ستاد برای آموزش بخش تکنیک به تعزیه خوانان از اساتید مطرح تئاتر و در بحث محتوایی از اساتید حوزه بهره می‌گیرد.
حجت الاسلام نادری ادامه داد: از جمله دروسی که تعزیه خوانان با آن آشنا می شوند می توان به امامت شناسی، عاشوراشناسی و مسايل اخلاقی و عرفانی اشاره کرد.
وی تاکید کرد: بنا نیست که فعالیت های ستاد تعزیه به موازات فعالیت های گروه های فعال در این زمینه چون وزارت ارشاد باشد بلکه این ستاد سعی دارد با بهره گیری از پتانسیل موجود در موقوفات گروه های مختلف تعزیه را ساماندهی کرده و آموزش دهد.‌‌

ضرورت‌هاي نگهداري از تعزيه

بنابر نظر مصطفی‌زاده، پژوهشگر، تعزیه سه تعریف تاریخی، مذهبی و هنری دارد که از لحاظ تاریخی یک نمونه آداب و رسوم و سنت تاریخی اجداد ماست. از لحاظ مذهبی نیز آیین و مراسم مذهبی و نوعی عبادت برای کسب ثواب اخروی است اما از لحاظ هنری، یک تئاتر کامل است که بازیگر، نور، موسیقی و موارد دیگر را دارد.
وی تعزیه را دارای 8 دوره عنوان کرد و گفت: دوران اول و ابتدایی تعزیه در عصر دیالمه است که گروهی شیعی در قرن چهار هجری بودند که خلفای بنی عباس را هم تا حدودی به زیر سلطه خود درآوردند. یکی از پادشاهان دیالمه برای اولین بار در قرن چهارم، ده روز اول محرم را تعطیل رسمی اعلام کرد و مراسم عزاداری را آغاز کرد.
مصطفی زاده ادامه داد: این مراسم حلقه آغازین مراسم عزاداری بود که در آن زمان به صورت سیال برگزار می‌شد و عبوری بود. مراسمی کاملا ابتدایی بود و بر اساس ذهنیت خود، یک نوع حرکتی را برای عزاداری انجام می‌دادند.
این پژوهشگر تعزیه در ادامه به دوران رضاخان اشاره کرد که تعزیه از 3 جانب مورد حمله واقع شد و گفت: در آغاز حکومت رضاخان تعزیه قدغن شد که یک مخالف، حکومت عصر رضا شاه بود. مخالف دیگر، روشنفکران ایرانی بودند که تعزیه را یک حرکت قهقرایی که با موازین تمدن مطابقت ندارد، می‌دانستند و ایرج میرزا شدیدا تعزیه را می‌کوبيد. سومین مخالف هم عالمان، مومنین و علمای راستین اسلامی نظیر علامه محدث نوری بودند که به خاطر تحریفهای موجود، مخالفت می‌کردند. شهید مطهری هم به دلیل همین انحرافات مخالفت می‌کرد. اما تعزيه از سه جهت همچنان بايد حفظ و نگهداري شود. یک زاویه این است که به لحاظ سنت و آیین نمی‌توانیم تعزیه را رها کنیم چرا که به هر حال یک جلوه از فرهنگ این دیار است و در آثار سفرنامه‌های اروپاییان مطرح شده‌ و نظیر آثار باستانی بخشی از ما است. زاویه دیگر مورد تایید، نگاه هنری و ادبی است که نمی‌توان از تعزیه گذشت و ما هزاران متن تعزیه داریم. مسئله سوم به لحاظ مذهبی است که باید تعزیه بازسازی شود. عروسی قاسم وجود نداشته و ما در تعزیه، عروسی قاسم را باید حذف کنیم و دست به قلم‌ها می‌توانند حداقل متنی نظیر شب دهم بنویسند.‌

پالايش ديني نسخ تعزيه از منظر علما

مسوول دفتر تعزيه حوزه هنري قم گفت: متون و اشعار تعزيه بايد تصحيح و پالايش شود.
امير زينلي در گفت وگو با ايرنا، تعزيه را تنها شكل سوگواري اهل بيت(ع) به صورت نمايشي ذكركرد و افزود: هنر تعزيه از دوره صفويه آغاز شد و تا دوره قاجاريه به شكل تكاملي خود رسيد كه اين سير صعودي در زمان رضاشاه و با دستور ممنوعيت اجراي آن، تعزيه رو به افول نهاد. اين ممنوعيت منجر به پراكندگي دسته جات تعزيه در كشور شد كه شكل‌گيري و اجراهاي دوباره آن، زمينه انحرافات و تحريفاتي را در تعزيه فراهم كرد. به دليل مردمي بودن و استقبال عموم از تعزيه، اجراي آن در برخي استان‌ها به صورت پراكنده آغاز شد كه در اين دوره اشعار و متوني به تعزيه افزوده شد كه از لحاظ تاريخي قابل استناد نيست.
زينلي ورود اين انحرافات را لطمه بزرگي به ماهيت تعزيه و حقيقت واقعه عاشورا ذكر كرد و بيان داشت: دروغ، توهين به شخصيت ائمه(ع) و تحريف وقايع از آسيب‌هاي جدي تعزيه است كه بايد پالايش شود.
مسوول انجمن سرود وآهنگ‌هاي انقلابي قم در ادامه افزود: تعزيه خوانان نبايد براي جذب مستمعين و برانگيختن احساسات بيشتر مردم و حتي رغبت مردم، اين حماسه عظيم را تحريف كنند.
وي گفت: متون تعزيه از كتاب‌"روضه الشهداء" استخراج و نوشته شده كه در اين كتاب نيز در خصوص قيام امام حسين(ع) و وقايع عاشورا اغراق‌هايي شده است. در حال حاضر زمينه‌هاي مختلفي ازتعزيه ويژه استان‌هاي مختلف ايجاد شده كه متون تمامي اين دسته جات نيازمند تصحيح، بررسي و پالايش است.‌

تحريم و تجويز تعزيه

مسأله شبيه‌خواني و تعزيه، از ديدگاه فقهي و اعتقادي مورد بحث و بررسي عالمان شيعه قرار گرفته است. برخي آن را تحريم و بعضي تجويز کرده اند. از نظر علماي شيعه، خدمتي براي حفظ اسلام بالاتر از اين نيست که بدعت ها از بين بروند و افکار موهوم، خرافي و مضامين سست از متون نوحه‌ها و شبيه نامه ها حذف شوند، لذا در صورتي که جهات شرعي در تعزيه خواني رعايت شود و تعزيه پيراسته از وهن و خرافات برگزار شود، بر آن اشکالي مترتب نيست.

نظرات علماي شيعه درباره تعزيه

1- آيت الله ميرزا محمد حسين نائيني در فتواي خود ضمن تأييد شبيه خواني، اين قيد را بيان نمود که شعائر مزبور بايد از هرگونه امور ناپسند که شايسته چنين شعاري نيست پاک شود (در اين خصوص ر.ک: کتاب بکاء الحسيني، سيد حسين طباطبايي، صص 482 - 502).
2- آيت الله سيد محسن حکيم، ضمن تأييد فتواي ميرزاي نائيني مي افزايد؛ بعضي مناقشاتي که مي شود ناشي از منضم گشتن برخي چيزها و کارهايي است که چه بسا با عزاداري و سوگواري براي سيدالشهدا مغايرت دارد‌(فتاوي علماي سلف درباره عزاداري و شبيه‌خواني، فصلنامه هنر، پاييز 1362، ص 297).
3- در رساله ذخيره العباد، آيت الله زين‌العابدين مازندراني با حواشي آيت الله ميرزا محمد تقي شيرازي، آيت‌الله سيد‌محمد کاظم يزيد و آيت الله سيد اسماعيل صدر، شبيه خواني به عنوان اعمالي ممدوح معرفي شده، مادامي که مشتمل بر حرامي چون غنا و مانند آن نباشد.
در اين نوشتار بيان مصائب به زبان حال امام در صورتي جايز است که با شؤونات آن بزرگوار تناسب داشته باشد(الدعاه الحسينيه، شيخ محمد علي نخجواني، ص 126 و 131).
4- آيت الله شيخ عبدالکريم حائري يز‌دي در بخشي از نظر خويش درباره تعزيه مي‌فرمايد: «گمان ندارم کسي منکر خوبي آن باشد، مادامي که برخي از محرمات شرعي را در بر نداشته باشد؛ مانند استعمال لهو و غير آنها» (همان).
5- علامه سيد محسن امين، تأکيد مي‌نمايد که در عزداري‌ها بايد از سيره ائمه(ع) پيروي کرد و اگر آن بزرگواران تصريحي در اين امور نکرده‌اند، بايد از شيوه‌اي منطقي و عاقلانه متابعت نمود (التنزيه لاعمال الشيبه، تأليف شده به سال 1347 ق (1307ش) که در سال 1322ش توسط جلال آل احمد با عنوان عزاداري هاي نامشروع ترجمه و انتشار يافت).
6- آيت الله سيد عبدالحسين شرف الدين عاملي خاطرنشان مي نمايد: اگر رويدادهاي ملال انگيز اهل بيت به صورت نمايش برگزار شود، اثر خوبي بر دل ما خواهد گذاشت، ولي اين برنامه بايد از روي اصول صحيح به اجرا درآيد‌(المجالس الفاخره في ماتم العتره الطاهره، سيد عبدالحسين شرف الدين، مقدمه).
7- آيت‌الله کاشف الغطاء نيز سوگواري به شکل شبيه‌خواني را در صورتي که درست برپا شود، بدون اشکال مي‌دانست، ولي در ادامه افزوده است:‌«سعي کنيد عزاداري را از کارهايي که با حزن و عزا جور در نمي‌آيد، جدا کنيد. زيرا عزاداري براي زنده ساختن فلسفه قيام امام حسين(ع) است، نه براي قصه گويي، نمايش و وقت گذراني. بکوشيد مراسم سوگواري را بدون نقطه ضعف برگزار کنيد و مردم را به ياد خدا بياندازيد و ايمان آنها را زياد کنيد» (کاشف الغطاء، سوره خشم، محمد رضا سماک اماني، ص 72).
8- آيت الله ميرزا محمد علي شاه آبادي - استاد عرفان امام خميني - وقتي مشاهده کردند در صحن مطهر امام زاده حمزه(ع) مراسم تعزيه‌خواني با تحريفات و مضامين موهن برگزار مي‌شود، مانع اجراي آن شد و مجلس مذکور را به کانون وعظ و خطابه تبديل نمود(روايت فضيلت، غلامرضا گلي زواره، مجله پاسدار اسلام، ش 160، ص 41).
9- آيت الله بروجردي نيز وقتي ملاحظه نمود شبيه خواني‌هاي قم وضع نگران کننده اي دارند و توأم با بدعت و تحريف اجرا مي شوند، دست اندرکاران تعزيه را فرا خواند و به آنان تأکيد نمود شبيه خواني با اين شکل حرام است و بايد يا اصلاح شود و يا از برگزاري آنها با اين روند مخرب اجتناب شود و اجازه نمي دادند عزاداري هاي آفت زده اجرا شود(حماسه حسيني، شهيد مطهري، ج 1، ص 185).
10- شهيد مطهري در خصوص پالايش و پيرايش تعزيه هشدار مي‌دهند: «علما بايد با عوامل پيدايش تحريف مبارزه کنند، جلو تبليغات دشمنان را بگيرند، با اسطوره‌سازي‌ها مبارزه کنند...»(همان، ج 3، ص 293).‌

پي‌نوشت:
1. در تاريخ‌هاي موجود، راجع به تعزيه آمده است: تعزيه در واقع از زمان آل‌بويه (نيمه اول قرن 4) شكل گرفت. احمدبن بويه، در سال 1320، به حكومت رسيد. در 1334 بغداد را گرفت، و خليفه المستكفي را تحت سلطه خود درآورد، و خليفه، او را «معزالدوله» لقب داد.
معزالدوله كه شيعه بود از محرم همان سال دستور داد تمام بازارهاي بغداد را ببندند و همه جا را سياه بپوشند و به عزاداري سيدالشهدا بپردازند. بعد، تا پايان حكومت آل‌بويه يا ديالمه (320 تا 448 هـ) – كه در ايران جنوبي و
عراق حكومت مي‌كردند – همه ساله، شيعيان در دهه اول محرم، در تمام شهرها عزاداري مي‌كردند.
در دولت سلجوقيان (449 تا 700 هـ. ق) سوگواري براي خاندان رسول اكرم عمومي شد؛ و طي چندين سده، مرحله به مرحله، شكل نمايشي تعزيه يا شبيه‌خواني را به خود گرفت.
+ نوشته شده در  شنبه بیست و هشتم دی 1387ساعت 3:5  توسط اردلان سلیم زاده | 
 
صفحه نخست
پست الکترونیک
آرشیو وبلاگ
عناوین مطالب وبلاگ
درباره وبلاگ
آنتوان چخوف
آنتوان چخوف در سال ۱۸۶۰ متولد شد و در سال ۱۹۰۴ ، يک سال قبل از انقلاب اول روسيه ، بر اثر ابتلا به بيماری آن زمان علاج ناپذير سل ، در اوج شکوفايی هنری ، در غربت جوانمرگ شد. مورخين ادبيات ، روشنفکران زمان او را به سه دسته تقسيم ميکنند : نا اميدها و بريده ها ، اصلاح گرايان و سازشکاران ، وانقلابيون و شورشگران يا شلوغ کاران . چخوف را ميتوان نويسنده دوران تحولات حاد فرهنگی روسيه قبل از انقلاب نام گذاشت . از جمله نبوغ خلاقيت های او اين است که بدون جانبداری از هر نوع ايدئولوژی و يا اوتوپی ، خالق ادبيات اجتمايی و انتقادی گرديد . آثارش آينه پايان جامعه فئودال-اشرافی تزاری است که خبر از آمدن فرهنگی جديد ميدهند . امروزه ما نيز در غالب کشورها شاهد کوششهای آزاديخواهانه و اصلاح گرايانه هستيم ، در دوره ای که ايدئولوژيها و اوتوپی ها به سئوال کشانيده شده و خوشنامی و اهميت خود را از دست داده اند. آثار چخوف اعلب در باره افراد طبقه متوسط شهری يا روستايی هستند . در باره مشکلات انسان مدرن ، که تنها و بدون رابطه احساسی يا زبانی با همنوعان خود ، دلزده و بی هدف ، عمر به بطالت می گذراند يا منتظر ظهور جامعه مدنی است .

نوشته های پیشین
بهمن 1389
اردیبهشت 1389
شهریور 1388
دی 1387
آذر 1387
شهریور 1387
اردیبهشت 1387
فروردین 1387
اسفند 1386
بهمن 1386
آذر 1386
آبان 1386
آرشیو موضوعی
چخوف
بیضایی
محسن مخملباف
وودی آلن
اخبار تئاتری
سینماییها
مقاله
داستانها
جشواره فجر
گفتگو
پیوندها
شهرام خدائی
بهروز نشان
محمدرضا خالقی زاده
.::قالب ساز::.
گل دختر
بی صدا فریاد کن
حسین محبی
شهرام بزرگی
پانته آبهراه
سامان مقدم
مخملباف
سیامک انصاری
مسعود کیمیایی
مجید مجیدی
تهمینه میلانی
مهران مدیری
پوران درخشنده
بهرام رادان
 

 RSS

POWERED BY
BLOGFA.COM

HTML